Zadanie to jedno, wygląd to drugie
Uczeń klasy siódmej, który ma trudność z utrzymaniem uwagi, rozumie, że karta z kolorowym misiem nie jest dla niego. Wstyd przed rówieśnikami potrafi przesądzić o tym, że dziecko wcale nie podejmie zadania. Dlatego trudność ćwiczenia i wygląd karty trzeba ustawiać osobno. Zadanie może być proste, a oprawa graficzna dojrzała: sprzęt, sport, miasto, technologia, zwierzęta w realistycznym stylu.
Ważne są też długość i forma. Starsi uczniowie lepiej reagują na zadania, które mają jasny początek i koniec, mieszczą się na jednej stronie A4 i dają się wykonać w kilku minutach. Wiele krótkich kart sprawdza się lepiej niż jedna długa.
Co można ćwiczyć na kartach
Koncentracja uwagi składa się z kilku umiejętności, które da się ćwiczyć osobno.
- Uwaga selektywna. Wyszukiwanie wskazanego elementu wśród podobnych, na przykład wszystkich wystąpień jednej litery w tekście albo jednego symbolu w siatce.
- Uwaga podzielna. Zadania dwutorowe, takie jak skreślanie liczb parzystych i jednocześnie zakreślanie wskazanych liter.
- Uwaga utrzymana. Dłuższe, monotonne zadanie podzielone na krótkie odcinki, każdy zakończony odhaczeniem.
- Pamięć robocza. Zapamiętanie kilku elementów obrazka, odwrócenie karty i odtworzenie, co było.
- Spostrzegawczość wzrokowa. Znajdowanie różnic, uzupełnianie brakujących elementów, odnajdywanie ukrytych kształtów.
- Śledzenie wzrokiem. Labirynty, ścieżki i połączenia punktów, dostosowane do wieku.
Przy każdej karcie zapisz, który z tych elementów ćwiczysz. Dzięki temu łatwiej zauważysz, w czym uczeń robi postępy, a w czym nadal potrzebuje wsparcia.
Pokrętła, którymi sterujesz
Trudność możesz zmieniać bez zmiany wyglądu karty:
- liczba elementów do przejrzenia na stronie,
- podobieństwo elementów między sobą,
- limit czasu lub jego brak,
- obecność wzoru, do którego uczeń się odwołuje,
- liczba zadań w jednej karcie,
- sposób odpowiedzi: zakreślanie, wpisywanie, mówienie.
Dobrą praktyką jest zaczynanie od zadania, które uczeń wykona poprawnie. Kiedy pojawia się poczucie sprawczości, można dokładać trudność o jeden stopień. Warto też prowadzić prosty zapis: data, rodzaj karty, czas wykonania, liczba pomyłek. Zapis pozwala zobaczyć zmianę w czasie, a rozmowa z uczniem o jego własnych wynikach zwykle go motywuje.
30 minut z uczniem klasy 7
Poniższy układ jest tylko propozycją do modyfikowania.
- 5 minut: rozmowa i krótkie przypomnienie celu, nad czym dziś pracujecie.
- 10 minut: karta selektywnej uwagi, na przykład wyszukiwanie zadanego symbolu w siatce, z własnym tematem ucznia.
- 5 minut: krótka przerwa ruchowa.
- 7 minut: karta pamięci roboczej lub spostrzegawczości.
- 3 minuty: podsumowanie, uczeń sam ocenia, co poszło dobrze.
Układ można zmieniać zależnie od dnia. Gdy uczeń jest zmęczony po lekcjach, skróć cały blok, zamiast dopychać do końca.
Karta pod konkretnego ucznia
Największym ograniczeniem w pracy nauczyciela rewalidacji jest czas na przygotowanie. Szukanie obrazków, ustawianie ich w tabelkach i dopasowywanie do wieku zjada popołudnia. W Obrazkowe wybierasz klasę, rodzaj ćwiczenia i temat, a po pół minuty masz gotową kartę w formacie A4 do druku i laminowania. Grafika jest dobierana do wieku, więc uczeń siódmej klasy nie dostaje obrazków dla przedszkolaka.
Więcej o całej kategorii pomocy znajdziesz na stronach rewalidacja karty pracy i koncentracja uwagi karty pracy. Jeśli pracujesz nad zadaniami z zakresu terapii pedagogicznej, zajrzyj także do opisu terapii pedagogicznej. Zasady planów i limitów opisuje cennik.
O czym pamiętać
- Karty są narzędziem w rękach nauczyciela, nie zamiennikiem diagnozy ani zaleceń z orzeczenia.
- Cele zajęć wynikają z indywidualnego programu ucznia, a karta jest tylko materiałem do ich realizacji.
- Dane ucznia na kartach i w teczce zapisuj jako pseudonim.
- Jeśli uczeń odrzuca temat, zmień go, a nie ćwiczenie.